Mehmet Ali Özel
Kazakistan’ın en önemli çağdaş ressamı olan Sabir Mambeev, 1928 yılında Kazakistan’ın Türkistan vilayetine bağlı Abay kasabasında dünyaya geldi. Önce Gogol Sanat Okuluna devam eden sanatçı, ardından Sovyetler Birliğinin en önemli sanat okulu olan St. Petersburg’taki (Leningrad) Repin Sanat Enstitüsünü bitirdi.
Henüz daha öğrenci iken özgün çizgisi ile dikkat çeken sanatçı, 28 yaşında Kazakistan Sanatçılar Birliğinin başkanlığına seçildi ve bu görevi 25 yıl boyunca sürdürdü.
Bugün Kazakistan için milli bir simge haline gelmiş olan Mambeev’in en önemli özelliği Kazak toplumunda 1950’li yıllardan itibaren başlayan milli kimlik arayışını ustaca tuvaline taşımış olmasıdır.
Savaş sonrası yıllarda Sovyet Birliği topyekun ve hızlı bir endüstriyel gelişme içine girmişti. Bu durum, önce insan-doğa ilişkisi sorgulanmasına, bu şekilde açılan pastoral yolun devamında ise milli aidiyet arayışlarına yol açtı. Tüm sanat dallarında yaşanan bu sürecin belki de en çarpıcı örnekleri Türk cumhuriyetlerinde görülmüştür. İşte Sabir Mambeev de bu sorgulayıcı sanatçılar kuşağının öncülerinden biri olarak sayılabilir.
Kazak kırsal yaşamını konu alan tematik çalışmaları ile bilinen Mambeev, renk paleti ve kompozisyonu ile tamamen milli bir ekolün de öncüsü olmuştur.
Kazakistan’ın bağımsızlığını kazanmasının ardından Mambeev’in önemi bir kat daha artmıştır. Çünkü o herhangi bir sanatçı değil, aynı zamanda, çağdaş Kazak-Türk kimliğini inşa eden mimarlardan biridir.
1 Ağustos 2017’de yaşama gözlerini yuman Sabir Mambeev’in işleri tüm Türk dünyasının ortak kültürel mirası içindeki en önemli bölümlerden biri olarak sayılabilir.
Siz de fikrinizi yazabilirsiniz: